(0072)   Leave a comment

(0072)

Pharos  van  Alexandrië

En  daarmee  wilde  ik  deze  eerste  reeks   (-  en  reis -)   besluiten .

Voor  mij  verrassend  was ,  dat  ik  al-doende  tot de  ontdekking  ben  gekomen ,  dat   varen  een  “omgetoverd”  woord  is ,  dat  zijn  oorsprong  vindt  in  een  hellenistisch-grieks  woord  dat  zelf  een  object  aanduidt [:]  een   ( vuur-toren ) [:]  de    Pharos  van  Alexandrië  (-  welk  woord  op  zijn beurt weer in nauwere betrekking staat  tot  pharao  -) .  

In-feite  dus   een  ontlening .   //  maar  met  dit  verschil ,  dat  er  zeker  ook  een  lang  traject  aan  [taal-]overlevering  heeft  plaats-gevonden ,  waardoor  het  “spoor-terug”   zowat  uitgewist  was .

Daarbij  valt  ook  op ,  dat  de  “spel-wijze”  door  zijn  “behoudende  rol”  en  traditie  als  een  vinger-afdruk  van  taal-klanken ,  ons  hiertoe  in  staat  stelde .

Dit  druist  nogal  in  tegen  het  standaard-“beeld”  (-  of  eigenlyk  beter  [:]  standaard-visie -)  dat  talen  “zich  ontwikkelen”  volgens   regel-matige  klank-matige  veranderingen   ( “taal-wetten / -regels” ) .

Hoe  precies  dat  proces  verliep  //  laat  ik  nu  even  buiten  beschouwing  /\  maar  zeker  is  in  ieder  geval   wel ,  dat  de  ontwikkeling  van  de  “schrijf-kunst”  een  “ongekende”  invloed  heeft  uitge-oefend  op  de  ontwikkelings-gang  van  talen  zelf  en  ook  – haast  ongemerkt –  op  de  manier  hoe  wij  dat  wordings-proces  kunnen  “bevatten”  ( en  reconstrueren )   waar  die  klanken  “verstomd  zijn” .

Om  goed  zicht  op  dat  proces  te  houden ,  kan  men  eigenlyk  niet  zonder  een  methodologise  premisse   (- en  vereiste -)  om  ten-allen-tijde  òòk  de  “oorspronkelyke   woord-vorm”  aan  de  lezer  mee  te  geven  om    het  historise  beeld  recht  te  doen .  En  er  een  klank-matige  analyze  erbij  te  geven ,  zodat  men  zich  daarbij  een  “klank(-reeks)  bij  kan  inbeelden”  (  erbij  kan  denken ) .    Zo-waar  geen  sine-cure !

Daarbij  diene  men  ook  rekening  te  houden  met  het  wispel-turige  “lot  van  de  mensheid  zelve”  als  het  gaat  om  een  waar-achtige  geschiedenis  van  “de  menselyke  taal-geschiedenis”  te  schetsen .   En  daarbij  moet  zeker  niet  uit  het  oog  worden  verloren , dat  de  mens  lang  niet  altijd   zijn  “mede-mens“  vrede-lievend   te-gemoet  trad .

De  reden ,  dat  ik  juist  bij  deze  72-ste  pōsting  deze  reeks  wil  afsluiten    //  is  – opnieuw –  een  historisch  feit [:]  namelyk ,  dat  er  – zo  het  verhaal  wil   ( “de  geschiedenis” ) –  72  geleerden  werden  aangesteld  in  Alexandrië (- hoe toepasselyk -) om de bijbel uit het “hebreeuws” (- ¿ welke versie dan ? -) in het grieks ( van die dagen ) te vertalen [:]

( de Septuaginta ) .

Moge er een 2-de reeks op volgen !

En VAAR – WEL !

Advertisements

(0071)   Leave a comment

¿ Pfarrer (:) Pfarrei ?

¿ Verband met parochie ?

Of  je  nu  een  geografise  naam  “etymologiseert”  (-  op  zoek  gaat  naar  de  oorspronkelijke  betekenis  en  klank-verhouding  van  een  bepaald  woord -)  of  een  “gewoon”   woord   //   het  procedee  is  (deels)  het-zelfde  [:]  op  zoek  gaan  naar  “de  oorspronkelijke”  betekenis  en  “de  oorspronkelijke”  “woord-vorm”   en  bij-behorende  “/-klank” .

Op-grond  van  de  vorige  pōsting  [  →  (0041) ]  zou  je  mogen  verwachten ,  dat  behoevens  een  juiste  etymologise  voor  pfarrer   het  “originelere”  (- meer  oorspronkelijkere -)  woord  een  p-anlaut  heeft  gehad .   En  het-zelfde  geldt  voor  daaraan  verwante  woorden  als  pfarrei  (-  het  lands-gebied ,  waar  een  dominee  [pfarrer]  zijn  gemeente  vòòr-gaat -) .   Haast  van-zelf  kom  je  dan  uit  op  het  woord   parochie .

Het  is  dan-ook  niet  verbazing-wekkend ,  dat  je  op  

[  →  http://de.wikipedia.org/wiki/Pfarrer  ]

krijgt  te  lezen   – op  haast  non-chalante  wijze –  ,   dat   Pfarrer  terug-gaat  op  (het  oudere  [?] )  Pfarrei ,  het  gebied  dat  een  dominee  / priester (ter  prediking  en  stichting)   “onder  zijn  hoede  heeft” ;   en  dat  op  zijn  beurt  weer  ontleend  is  aan  kerk-latijn   par(r)ochia  en  uiteindelijk  op  grieks  παροίκια  (paroíkia)  terug-gaat.

Een  mooie  reis .

Alleen [:]  deze  reis  kan  nooit  op  deze  manier  zo  plaats  hebben gehad .

Want  [:]  kijk  je  sub  PFARRER  in  het « Deutsches   Wörterbuch »  van  de  gebroeders  Grimm  //  dan  geven  zij  op  als  oudste  vermeldingen [:]  vroeg–middel-hoog-duits  pharrâre ;  middel-hoog-duits  pharrære ,  pharrer ,  pfarrer  (–  waarnaast  met   variatie  in  klinker  [umlaut]  pherrer ,  pferrer  en  in  middel-neder-duits  perrer –) .

Zie  [  →  http://woerterbuchnetz.de/DWB/?lemid=GP02705  ] .

¿  Van-waar  die  ph-  ?

De  Grimm’s  menen ,  dat  het  woord  afgeleid  is  van   pfarre ,  de  gebieds-aanduiding  die  “onder  het  domein”  van  een  dominee  viel .

Kijken  we  naar  

[  →  http://woerterbuchnetz.de/DWB/?lemid=GP02699  ]

//  dan  zien  we  het-zelfde  verschijnsel  optreden [:]

middel-hoog-duits  pharre ,  pfarre ;  met  daar-naast  (– en  die  zijn  veel  opmerkelijker –) [:]   oud-hoog-duits    pfarra   en

farra .

Maar  voor  beide  oude  woord-vormen  wordt  geen  context  geboden .

Bovendien  vragen  w[e]’ ons  nu  af [:]

¿  Waar  duikt  dan  die  oudere  (vermoede)  p-  op  ?

Die  zien  we  niet  //  maar  wel [:]  een  f-  (!) .

Dat  is  juist  de  “ave-rechtse”  klank  die  wij  zouden  verwachten  //  wil  

pfarre  een  afleiding  zijn  uit  parochia  (!) .

Om  dit  te  omzeilen  introduceert  Kluge  een  fantasie-woord  voor  het  “oud-germaans” ,  namelijk   parra  in  de  (veronderstelde)   betekenis  * ( [hd.]  bezirk )  =   ( b[ndl.]  afgebakend  gebied / gemeente )    om  de  etymologie  te  “redden” .

Maar  met  fantasie-woorden  is  de  vergelijkende  taal-wetenschap  niet  geholpen [:]  met  spoken  verdrijf  je  geen  “onverklaarbare”  “woord-puzzels” .

Men  moet  het  doen  met  de  feiten  zoals  ze  zijn .  Introduceer  je  verzinsels  //  dan  moet  je  ze  ook  als-zodanig  herkenbaar  maken ;  bij-voorbeeld  door  het  van  een  * (asterisk)  te  voorzien ,  zodat  je  weet  dat  de  schrijver  iets  aanneemt  om  zijn  redenering  “kloppend  te  maken” .   Die-gene  kàn  gelijk  hebben  //  maar  dat  zal  toch  altijd  eerst  aangetoond  moeten  worden .

Als  de  oudst-overgeleverde  woord-vorm  voor  pfarre / pfarr  inderdaad  farra  is  //  dan  moet  er  recht  gedaan  worden  aan  dìè  [taal-]vorm  en  de  verklaring  die  men  er  voor  aandraagt .

Nu  doet  ook  het  gemis  van  voldoende  kon-tekst  gevoelen [:]

¿  waar  werden  die  (zeer  vroege)  woorden  farra  en  pfarra  gebruikt  (?)  en  in  welk  verband ?  

Overigens  die  tweede  vorm  is  verdacht  //  want  we  hebben  gezien ,  dat  bij  pfarrer  de  oudste  vormen  geen  pf-  laten  zien  //  maar  ph- .   De  “DWDS”  vermeldt  die  vreemde  taal-vorm  voor  het  oud-hoog-duits  dan-ook  niet  //  maar  heeft  pharra  (8-ste  eeuw)  (!) [:]

[  →  http://www.dwds.de/?qu=Pfarrer&view=1  ] .

Tegelijker-tijd  roepen  deze  bijzondere  naams-vormen  de  vraag  op  (- bezien  vanuit  de  “betekenis-kant” -)  [:]  

¿  hoe  zijn  (de)  parochies  in  germaans-talige  streken  tot  ontwikkeling  gekomen  ?  .

(0070)   Leave a comment

Varen

Dit  keer  een  zeer  gewaagd  uitstapje  naar  de  etymologise  banden  met  andere  talen .

En  wel  de  verhouding  tussen  het  griekse  φαρος  en  ndl.  (- als  representant  van  de  “germaanse  talen” -)   varen .  

Het  is  niet  gebruikelyk  om  varen  op  te  vatten  als  een  woord  dat  is  afgeleid  (!)  uit  het  grieks  .

Wat  men  echter  niet  moet  vergeten  //  is  de  wan-verhouding  tussen  de  overlevering  van  beide  talen [:]   we  krijgen  pas  zicht  op  “het  nederlands”  vele  eeuwen  nà  dat  wij  al  kennis  kunnen  nemen  van  het  grieks .   ¿  Wat  is  er  in  die  tussen-liggende  tijd  gebeurd ?   ¿  Wat  is  de  werkelijke  verhouding  tussen  beide  talen ?

Varen   doe  je  over  zee  //  maar  in  het  (hoog-)duits  gaat  dat  over  de  weg [:]  fahren .   Dit  verschil  in  betekenis  moet  zo  zijn  historise  reden  hebben .

Als  varen  in  de  zin  van   ( varen )  de  meer  oorspronkelijke  betekenis  heeft  weten  vast  te  houden  //  moet  de  betekenis  in  het  (hoog-)duits  in  een  latere  [ontwikkel-]fase  ontstaan  zijn .  Als-dan   (- dus  gesteld  dat  het  voor-gaande  waar  is -)  is  het  duitse  woord  waarschijnlijk  uit  een  “oud-nederlandse”  (- of  frizoonse -)  bron ([woord])  overgenomen .   Dit  ligt  in-zoverre  voor  de  hand  //  aangezien  sprekers  van  een  oud-nederlandse  (?)  of  anders  een  frizoonse  taal ,  aan  de  kust  woon-achtig  waren  ///   maar  men  bedenke [:]  een  bewijs  voor  deze  [ontwikkelings-]gang  is  hiervoor  (nog)  niet  geleverd .  

Eèn  probleem  is  onder-andere  de  relatief  late  overlevering  van  het  “oud-nederlands”  [–  die  term  is  trouwens  weinig  gelukkig  gekozen –]  en  het  frizoons .   Bovendien [:]  “onze”  kennis  van  welke  taal / talen  in  deze  kust-streken  gesproken  zijn  //  is   uiterst  pover ,  of   beter  gezegd [:]   dramatisch-slecht  bekend .

Anderzijds [:]  het  werk-woord  varen  heeft  ook  een  religieuze  inslag .  Dat  zal  men  misschien  niet  zo  snel  herkennen  //  maar  in  het  (hoog-)duits  is  dat  veel  makkelijker  te  door-zien .

In  die  taal  is  een  algemeen  woord  Pfarrer ,  dat  men  kan  vertalen  als   ( dominee ) .   Het  nederlands  heeft  hiervoor  geen  gelijkend  equivalent  (woord)  [:]  wel  naar  betekenis  //  maar  niet  naar  klank  èn  betekenis .   Immers [:]   aan  een  hd.  pf-  (als  begin-klank)  correspondeert  in  het  nederlands  een  p- ;   vergelijk [:]

pferd  (:)  paard .

Maar  ¿  waarom  zou  pfarrer  iets  met  varen  te  maken  moeten  hebben ?

(0069)   Leave a comment

Turrim   Calofarum  

Dit  is  dus  de  officiële  naam  die  de  vice-roy  van  Sicilië   – Joannes  Vega –  aan  de  Messinese  vuur-toren  heeft  gegeven .

¿  Hoe  moeten  wij  dat  woord   calofarum   opvatten / uitleggen ?

Aangezien  in  het  latijn  de  letter  K (k)  uit  het  griekse  alfa-beth  (αβ)  onbekend  is  //  moet  men  een  andere  letter  kiezen  om  die  letter  (- annex  klank -)  weer  te  geven .   De  meest  gerede  is  de  C (c)  welke  qua  klank  het  meest  na-bij  komt  (-  indien  gevolgd  door  een  vocaal  a / o / u -) .  

Dan  is  het  in-feite  niet  moeilijk  meer  om  in  te  zien ,  dat  hier  een  grieks  woord  in  latijnse  vermomming  wordt  weer-gegeven .

Hier  staat  het  uitgelegd :

«  In  a  work  written  by  the  Rev.  Geo.  Fisk ,  Prebendary  of  Lincoln ,  and  Vicar  of  Walsall ,  we  read  of  Charybdis  (at  a  distance  of  about  750  feet  from  the  shore  of  Messina ,  and  called  Calopharo ,  or  the  beautiful  watch  tower ,  from  /-/  the  lighthouse  near  it) ,  that  (…)  »

En  wat  verder-op :

«  (…)  reaches  the  Calofaro ,  or  lighthouse ,  erected  near .  »

[  →  https://books.google.nl/books?id=_xEWAAAAYAAJ&pg=RA1-PA81  ]

Hier  wordt  Calofaro  dus  opgevoerd  als  een  andere  naam  voor  de  vuur-toren  en  uit-gelegd  als    ( mooie  uitkijk-toren ) .

In  het  huidige  grieks  staat  καλο   echter  voor  ( goed ) .

Zoals  wij  hebben  kunnen  constateren //  is  deze  naam  voor  de  vuur-toren  geheel  in  vergetelheid  geraakt .   Niettemin  is  het  woord  wel  blijven  bestaan  //  namelijk  als   Galofaro   en  duidt  de  maal-stroom  aan  die  buiten  de  haven  van  Messina  gelegen  is  (-  en  wordt  dan  vereenzelvigd  met  de  Charybdis -) .

(0068)   Leave a comment

Yâqût  :   ‘al  Fârû

¿  En  hoe  zit  het  dan  met  dat  vaar-water  ?

Vòòr  dat  Ruggiero  (Rogier)  Sicilië  veroverde  op  de  Saracenen  //  waren  het  deze  Saracenen  die  de  scepter  zwaaiden  (“zwoeien”)  over  dit  eiland .   Het  vaar-water  dat  tussen  dit  ei-  en  het  vaste-land  lag  //  was  hen  goed  bekend  en  komt  voor  in  hun  bronnen .

Aj ,  daarvoor  moet  je  dus  arabisch  kunnen  lezen .

Deels  kan  ik  dit  probleem  omzeilen  door  wat  daarover  al  in  (anders-talige)  literatuur  geschreven  staat  //  te  lezen .  (-  en  men  bedenke [:]   dit  is  “tweede-hands”  kennis ,  dus  een  caveat  is  op  zijn  plaats -) .

De  naam   ‘al  Fârû   ( “de  Faro”)  vinden  we  gebruikt  door  Yâqût  (-  geboren  rond  1178  uit  griekse  ouders  //  maar  na  gevangen  genomen  te zijn  door  saracenen ,  werd  hij  verkocht  aan  een  koopman  uit  Bagdad  -)

(– zie  Michele  Amari  (1880 :  I ,  199  + xxx –) .

Daarnaast  werd  het  vaar-water  door  westelijke  Arabieren    Adwat  ‘ar  Rûm   genoemd ,  of  ook-wel    Adwat  ‘al   ‘Afranǵah     [:]   ( pas- / vaar-route  naar  Rome )  /   ( pas- / vaar-route  van  de  Franken ) .

(– zie  Michele  Amari  (1880 :  II ,  187  –)

____________

Michele  Amari    Biblioteca  Arabo-Sicula .  (versione  italiana) .  deel  I     [ Torino  +  Roma :  Ermanno  Loescher .  1880  ]   .

(0067)   Leave a comment

La Lanterna

Hiermee  zien  we ,  dat  èèn  van  de  kern-vragen  –  al  aan ’t  begin  genoemd  [ →  (0001) ]  –

   ¿ in  welke  taal  is  de  naam  opgetekend ?

een  cruciale  vraag  is  en  – bij  onze  zoek-tocht  daarnaar –   hier  interessante  inzichten  oplevert [:]  de  thans  gangbare  naam Lanterna  della  Montorsoli  is  een  relatief  laat   verzinsel  (-  d.w.z.  in  ieder  geval  later  dan  de  16-de  eeuw -) .

In  de  16-de  eeuw  werd  de  vuur-toren  op  zijn  italiaans  gewoon  Lanterna  genoemd :

«  Dovendosi  in  questo  tempo  rinnovare  la  Torre  detta  la  Lanterna  sul  braccio  del  Porto ,  per  benefizio  de’  Naviganti ,  a  spese  del pubblico  (…) »

(-  treffens  het  jaar  1555 ;  het  39-ste  van  Karel V ;  Cajo  Domenico  Gallo 1758 ,  deel 2 ,  bz. 548  -)

//  maar  in-origine  moet  zij  echter  uit  het  grieks  stammen  (-  of   misschien  zelfs  nog  uit  een  andere  taal -)  en  luidde  geheel  anders .

Hoe-dan-ook [:]  die  connexie  met  het  grieks  is  frappant  en  ook  qua  historie  zeer  “illuster” ,  ik  bedoel [:]  bizonder  inzicht-gevend .   Om  dat  te  illustreren ,  wijk  ik  iets  af  van  [het  pad  van]  het  licht-spoor  van  de  taal-kunde  //  en  richt  mij  op  de  historie  van  “de  lantaarn”  zelf .

Zo  schrijft   Giuseppe  Buonfiglio  (e  Costanzo)  (bz. 67~68) [:]

«  Ma  la  Torre  c’hoggidi  si  vede  non  perfettionata ,  con  grande  &  fortissima  struttura  di  pietre  ri[-] /68:/  quadrate ,  &  lavorate  à  bugne  veduta  habbiamo  la  sua  edificatione  ne’  tempi  nostri ;  &  parimente  si  vede  per  scrittura  il  lascio (1)  che  una  Donna  Greca  dell’ Isola  di  Candia  fece  d’ un’ oliveto ,  qual’  acquistò  habitando   in  Messina ,  del  cui  oglio  s’ accendesse  questo  notturno  lume ,  &  è  vicino  il  Torrente  di  Bordonaro  nella  contrada  nomata  Calorendi .   Et  in  sulla  porta  di  questo  nuovo  edificio  si  vede  l’ arma  Imperiale  di  Carlo  V.  Rè  di  Sicilia  con  l’ arme  à  canto  della  Città  di  Messina ,  &  con  l’ infrascritto  Epitafio  intagliato  in  tavola  di  marmo .

D.  O.  M.

Carolo  V.  Imperante ,  Hispaniarum  &  utriusq:  Siciliæ  Rege ,  Joannes  Vega  Prorex  Turrim  Calofarum  ad  exponendas  noctu  navigantibus  faces ,  Publ.  Imp.  Constr.  Curavit .

Jacobo  Spathaforio ,  Nicolao  Sollima ,  D.  Ascanio  Marullo ,  Petro  Benedicto ,  Hieronymio  Romano ,  Stephano  Messenio  Juratis ,  Francisco  Romano ,  &  Joanne  Jurba  Provisoribus .   M D L V .

Et  di  sotto  si  legge  intagliato  questo  Distico .

Ne  tibi  fallacis  rapiant  discrimina  ponti ,

Hæc  tibi  fax  monstret ,  nocte  viator  iter .

»

Het  hier-aangehaalde  heeft  iets  innerlijk-tegenstrijdigs [:]  aan  de  ene  kant  gebruikt  de  auteur  de  woorden  nuovo  edificio  (nieuw  gebouw)  ///  terwijl  de  aangehaalde  tekst ,  die  op  een  marmeren  plaat  gebeiteld  staat  //  het  heeft  over [:]  curavit [ =  (hij)  heeft  zorg  gedragen  voor ] ,  waarmee  geïmpliceerd  wordt ,  dat  het  gebouw  of  de  installatie  (weder-)  hersteld  is ,  zoals-ook  CD Gallo  (1758 : 2, 548)  die  spreekt  van   rinnovare  .

Opvallend  is  verder ,  dat  op  die  marmeren  tafel  het  specifike  gebouw  (-  dus  de  vuur-toren -)  in  het  latijn  als   Turrim  Calofarum   genoemd  wordt .

En  kijken  we  naar  het  gebouw  zelf ,  zoals  het  er  nu  uit-ziet ;  bijv.   [:]

[  →  https://uominielighthouse.wordpress.com/2013/01/21/la-lanterna-del-montorsoli-tra-storia-architettura-e-simbolismo/attachment/2/#main ]  

//  dan  doet  zij  toch  erg  archaïsch  aan  met  zijn  prominente  trap ;  en  nog  bizonderder [:]  het  lichte  tapse  helling-vlak  van  het   muur-werk   (- in  twee  stukken ;  de  ene  iets  steiler  dan  de  andere -) .

¿  Zou  er  niet  een  nader  verband  kunnen  zijn  met  de  pharos  van  Alexandrië ?

¿  En  heeft  men  bedoeld  of  onbedoeld  deze  band  willen  versterken  door  (- in  de  19-de  eeuw -)  op  deze  basis-toren  een  octogonale  bouw  met  daar-bovenop  weer  een  cilindrise  boven-bouw  (de  licht-koepel  zelf)  te  plaatsen  (?)  (-  welk  stramien  overèèn-komt  met  die  van  de  Alexandrijnse  vuur-toren -) .

Vreemd ,  dat  ik  daar  helemaal  niets  over  kan  vinden  (-  nl.  de  relatie  tussen  de  vuur-toren  van  Messina  en  die  van  Alexandrië  -) .

¿  En  wat  betekent  Calofarum  ?  ¿  Is  daarbij  te  denken  aan  samen-hang  met  [lat.]  calor   ( hitte ,  gloed )  (?) ;  in  dat  geval  zou  men  het  woord  moeten  op-splitsen  in   calo-farum  (!) .

En  hier  stuiten  wij  op  een  typisch  probleem ,  dat  bij  de  interpretatie  van  namen  die  wij  overgeleverd  hebben  uit  (èèn  of  andere  fase  van  het)  latijn  //  ons  parten  speelt [:]  zulke  namen  zijn  soms  mèèr-ledig  te  interpreteren  (-  afhankelijk  van  hoe  men  dat  woord  opdeelt -) .   En  kent  men  niet  bij-voorbaat  al  de  juiste  betekenis  van / voor  een  bepaald  woord  //  dan  is  men  in-feite  een  speel-bal  van  de  eigen  ideeën  (fantasieën)   (-  tenzij  er  additionele  gegevens  gevonden  worden ,  die  die  fantasie  kunnen  beteugelen -) .

____________

Giuseppe  Buonfiglio ,  e  Costanzo    Messina  citta  nobilissima .  [ Venezia  .  1606 ]   [ Messina :  nella  Regia  Stamparia  di  D.  Michele  Chiaramonte ,  ed  Amico .  1738  ]   .

Cajo  Domenico  Gallo    Annali  della  città  di  Messina ,  capitale  del  regno  di  Sicilia .   [deel 2]  [ Messina :  per  Francesco  Gaipa  Regio  Impressore .  1758  ]   .

(0066)   Leave a comment

 

S.  Salvadore  de’  Greci   (vervolg)

Dan  is  het  niet  zo  vreemd ,  dat  men  deze  kerk  met  klooster  op  zijn  aller-fraaist  gestalte  wilde  geven .   De  auteur  heeft  het  zelfs  over  een  mozaïek-vloer ,  die   splendidissimamente  ornata  was .

« Vi  fece  dunque  edificare  vna  sontuosa  Chiesa  con  vn  magnifico  Monastero  dell’ ordine  del  detto  glorioso  padre  nostro  S.  Basilio ,  la  quale  poi  da  Ruggiero  secondo ,  e  primo  Rè  di  Sicilia ,  suo  figliuolo ,  fu  splendidissimamente  ornata  d’ vn  nobil  pauime(n)to  di  Musaico ,  serpentina ,  e  diaspro ,  con  varie  maniere  d agate ,  e  musaico ;  nei  quali  vi  si  vedeuano  varie  pitture  di  pauoni ,  &  altri  vccelli ,  &  animali ,  con  mirabil  artificio  lauorati , à  guisa  e  non  inferior  di  quello ,  che  si  vede  nella  Chiesa  di  San  Marco  in  Vinegia ;  e  la  cupola  maggiore  tutta  adorna  di  figure  di  fino  musaico :  &  iui  ancho  si  vedeua  vn  partimento  fra  la  naue ,  &  il  choro  assai  ricco  di  tauole  di  marmo ,  ornate  di  lauori  di  vermigli ,  e  rossi  porfidi  serpentine ,  e  di  musaico  di  vari  colori  ornatissime ,  e  non  contento  d hauerla  si  riccamente  ornata  la  volse  arricchire  di  terre ,  feudi ,  possessioni ,  e  grossissime  rendite ;  e  tra  l altre  gli  dotò  la  terra  di  Sauoca  con  tutti  i  Casali :  il  Salice ,  &  altre  Ville ,  e  feudi :  ordinando  per  suo  priuilegio ,  che  questo  Sacro  luogo  fosse  Capo  di  tutti  i  Monasteri ,  che  nella  nostra  Sicilia ,  &  Italia  professassero  la  regola  di  S.  Basilio ;  si  come  chiaramente  appare  per  suo  real  Priuilegio  in  lingua  Greca  dato  in  Messina  nell anno  6642 .  seco(n)da  la  consuetudine  de Greci  che  annouerano  dalla  creatione  del  Mondo :  nel  qual  priuilegio  si  vede  ancho ,  com  chiamò  dalle  parti  di  Calabria  vn  Sa(n)to  huomo  nominato  Luca  Abate  del  Monastero  di  Sa(n)ta  Maria  dell Hitria  in  Rossano ,  huomo  inuero  di  gra(n)  scienza ,  e  sanità ,  e  nelle  cose  diuine  molto  esperto ,  &  essercitato ,  qual  chiamò  per  gouernare  questo  gran  Monastero ,  e  fu  il  primo  Archima(n)drita ,  e  prelato ,  che  in  questa  sacra  Religione  fosse ;  il  qual  corruscò  di  gra(n)  santità ,  e  forse  per  la  diuotione ,  che  haueua  al  Sepolcro  de Santi  Martiri  Placido ,  e  Compagni  si  sepellì  nella  Chiesa  di  S.  Gio:  Battista  presso  il  sepolcro  di  detti  Sa(n)ti  Martiri ,  il  qual  era  sotto  l Altare  Maggiore  di  detta  Chiesa ,  &  insino  al dì  d hoggi  in  vna  cassa  di  marmo  vi  si  vede  l infrascritto  Epittafio  in  lettere  greche ,  [ … ]  »  

¿  Waarom  [ben  ik]  zo  uitvoerig  hierover ?

Ten  eerste  [1°]  blijkt  hier-uit  hoe  rijk  die  kerk  en  klooster  wel-niet  er  uit  gezien  moet  hebben [:]  de  mozaïek-vloer  deed  niet  onder  voor  die  van  de  San-Marco  in  Venetië  (Venezia)  (!!!) .

Ten  tweede  [2°]  wordt  hier  duidelijk  gesproken  over  een  koninklijke  oorkonde ,  uitgevaardigd  in  Messina ,  welke  opgesteld  is   in  het  grieks   en   – volgens  [grieks-]basiliaanse  tijd-rekening –   uit  het  jaar  6642  stamt .   Het  betreft  de  instelling  van  een  archi-mandritaat  (-  6642 =  1134  AD -) .

Daarmee  weten  we  nog  niet  hoe  de  naam  van  het  betreffende  klooster  dan  in  het  grieks  luidde  //  maar  krijgen  wel  een  idee  hoe  prestigieus  deze  instelling  werd  (-  en  [enig  idee]  van  haar  grote  belang  voor  ’t  grieks-basiliaans–gefundeerde  christen-dom -) .

Daarvan  is  tegen-woordig  helemaal  niets  meer  van  te  zien  (-  op  die  land-tong / tevens  haven-hoofd -)  .   Er  voor  in  de  plaats  is  een  fort  (SS.  Salvatore)  gekomen  en  een  groot  stand-beeld  voor  Maria  (!) .