(0037)   Leave a comment

 

Het  frizoonse  substraat  in  Noord-Holland [:]   luttik

Op  basis  van  de  toponymie  is  uiterst  eenvoudig  vast  te  stellen ,  dat  er  in  Noord-Holland   (- //  maar  ook  verder  weg  (!) ,  hoewel  lastiger  om  aan  te  tonen -)   ooit  een  frizoonse  taal  gesproken  is  met  kenmerken  die  behoren  tot  “het  oudste  fries  (frizoons)”  dat  wij  nu  kennen .   Er  zijn  plaats-namen  die  met  hun  oudste  vermeldingen  direkt  aan-knopen  en  uit  te  leggen  zijn  met  dat  “oudste  fries” .   De  logise  denk-stap  is  dan [:]   dus  de  naam-gevers  ervan  spraken  frizoons .

Zo  geformuleerd  is  meteen  duidelijk ,  dat  er  een  discrepantie  zit   (- en  daarin  te  vergelijken  is  met  een  scheidings-wand -)   tussen  de  realiteit  van  een  [historisch ]  gesproken  taal  ( où-tout-se-tient )  en  losse  dis-jecte  (- verstrooid– liggende -)  plaatsen  met  ogen-schijnlik   random   optekeningen  uit  historise   bronnen  van  diverse  pluimage .

De  samen-hang  met  een  ooit  historisch  gesproken  taal  is  daarmee  problematiser  dan  je   prima-facie   zou  verwachten  ( “werkelijk  ziet”)   (– //  want  die  vreemde  namen  passen  zo  goed  in  het  plaatje  van  onbegrijpelijke  namen   (– die  nu  wel  logisch  te  verklaren  zijn  en  te  beschouwen  zijn  als  relicten  uit  een  onder-liggende  (historise)  taal  [ = substraat ] –) .

Maar  bedacht  moet  worden [:]   er  zijn  gradaties  in  begrijpelijkheid .

En  dat  is  dan-ook  het  eerste  vereiste  om  een   substratum  te  ( kunnen )  reconstrueren [:]   de  betreffende  plaatsen  ( plaats-namen )  moeten  wel  eerst  begrepen  worden  (- begrijpelijkheid / kennis  van  de  betekenis  van  die  plaatsen -) .

En  dat  is  vaak  geen  sine-cure ;   oftewel [:]  een  hachelijke  zaak  en  taak  //  want  men  heeft  ( in  eerste  instantie )  geen  aanknopings-punt  om  die  “onbekende  plaatsen”  [- “lees” [:]  onbegrepen  plaatsen -]  ergens  aan  te  refereren .

Tenzij  men  extra  informatie  heeft  ( van  ander-soortige  karakter )  die  je  verder  op  weg  kunnen  helpen [:]  met-name  historise  bronnen  .(- waarbij  bedacht  moet  worden ,  dat  men  daarbij  afhankelijk  is  van  de  “historie-schrijver  uit  dìè  tijd”  door  wiens  ogen  (en  mening )  jij  het  ( “zijn” )  verhaal  krijgt  aangereikt .

Niettemin   is  de  neiging  heel  sterk  aanwezig  om  van  een  (van-tevoren)  “gedefiniëerd  substratum”  uit  te  gaan  //  zonder  dat  voldoende  feiten  “boven  water  zijn  gekomen”  die  zulks  kunnen  schragen .

Zo  kunnen  we  ergens  lezen [:]

« Als  verklaring  voor  het  verschil  in  umlautvatbaarheid   [- wat  een  lelik  woord (!)  -]   tussen  west  en  oost  is  reeds  lang  de  invloed  aangenomen  van  een  substraat  van  Anglo-Fries  of  Ingweoons  karakter .   De  Anglo- Friese  tak  van  het  West-Germaans  werd  in  het  (eerste  deel  van  het)  eerste  millennium  langs  de  Noordzeekust  gesproken  en  is  verantwoordelijk  voor  een  aantal  talige  innovaties  waardoor  het  Engels  en  het  Fries  een  ander  uiterlijk  kregen  dan  het  Duits  en  Nederlands .   Zo  leidde  bij-voorbeeld  de  wegval  van  de  n  voor  de  fricatieven  s  en  th  in  het  Ingweoons  tot  Engels  mouth  en  goose  tegenover  Nederlands  mond  en  gans .   ( … ) .   Ingweoons  West-Germaans  moet  [ sic !!! ]  in  de  vroege  Middeleeuwen  langs  de  kusten  van  de  Lage  Landen  en  Noord-Duitsland  zijn  gesproken ,  heeft  de  oversteek  naar  Engeland  gemaakt ,  en  is  een  directe  voorvader  van  het  Fries . »

Hier  wordt  onder-andere  totaal  voorbij-gegaan  aan  de  “mogelijkheid”  dat  sommige  verschijnselen  ook  aan  Noor(d)se  invloeden kunnen  worden  “toe-geschreven”   (-  ja ,  ik  zeg  het  hier  neutraal -) .   Eigenlijk   is  dat  fenomeen  ( die  “mogelijkheid” )  binnen  Nederland  “weg-geschreven” ,  althans  in  de  recente  publicatie  gewijd  aan  « Spoaren  fan  it  Frysk  en  de  Friezen  yn  Noard-Hollân . »   ( It  Beaken  74  ( 2012 )  nr. 1 /2 ) .

[ → https://www.fryske-akademy.nl/kennis-en-mienskip/itbeaken/it-beaken-jiergong-74-2012/ ]

wordt  er  met  geen  woord  over  gerept  ( “aan  vuil  gemaakt” ) .

En  dat  is  toch-wel  enigszins  kwalik  //  want  het  getuigt  van  blik-vernauwing .

Zo  is  het  schrijnend  dat  A. Quak  de  viking-connexie  van  de  naam  Rorik  totaal  negeert  (bz. 92)  (- ¿ of  is  die  hem  onbekend ?  [ nee ;  dat  zal  niet  het  geval  zijn ] -) .

Als  inleiding  begint  hij  zo [:]

« Voor  de  vraag  naar  het  oorspronkelijke  Friese  karakter  van  de  provincie  Noord-Holland  kan  men  naar  de  oudste  plaats-  en  persoonsnamen  kijken . »

Maar  begint  niet  met  de  vraag [;]  ¿  waar  en  hoe  vind  ik  (oorspronkelijke)  Friese  persoons-namen  in  Noord-Holland ?

Zijn  conclusie  was  dan-ook [:]   « Het  hier  opgesomde  materiaal   – voor  zover  het  inderdaad  om  persoons-namen  gaat –   vertoont  op  zich  nauwelijks  specifiek  Friese  kenmerken .   (…) »

De  bedoeling  van  dat  congres(je)  was  toch  op  zoek  te  gaan  naar  « sporen  van  het  Fries  en  Friezen  in  Noord-Holland »  ?

¿  Is  dit  nou  wetenschap  bedrijven  ?

¿  Of  is  dit  het  gevolg  van  de  financiering  van  “het  wetenschappelijke  bedrijf  ?

O  ja ,  je  wou  het  toch  over  luttik  hebben .  (?)

( wordt  vervolgd )

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: